October 22, 2025 l Pilipino Mirror
Sa isang bansang tila hindi nauubos ang kuwento ng korupsiyon, mahirap minsan paniwalaan na may pag-asa pa. Pero para sa karaniwang tao—empleyado, tindero, o maliit na negosyante—ang tanong araw-araw ay hindi kung kailan matatapos ang korupsiyon, kundi kung paano mabubuhay at uunlad kahit nariyan ito.
Araw-araw, may balita ng panibagong iskandalo. Habang ang iba’y nagagalit o nawawalan ng gana, ako, gaya ng karamihan, kailangang magpatuloy. Hindi ko kayang hintayin na maging malinis ang sistema bago kumilos. Kaya ang natutunan ko, ayusin muna ang kaya kong ayusin. Kung nagtatrabaho ako, ginagawa ko nang maayos kahit walang nakakakita. Kung may maliit akong negosyo, sinusubukan kong maging tapat sa sukli, sa timbang, sa presyo. Maliit na bagay, oo, pero doon nagsisimula ang pagbabago.
Napansin ko rin na kapag nakipag-ugnayan ka sa mga kapwa mo taong gusto rin ng maayos na buhay, mas gumagaan ang pakiramdam. Sa halip na magreklamo lang, mas mabuting tumulong o makiisa sa mga gumagawa ng tama—mga lokal na grupo, simbahan, o kahit mga online na komunidad na nagtutulungan. Hindi kailangan ng malaking pera para maging bahagi ng solusyon. Minsan sapat na ang hindi pandaraya o pagtanggi sa lagay.
Pero totoo ring mahirap. Kapag nakikita mong may umaasenso dahil sa koneksyon o suhulan, nakakaubos ng loob. Doon ko pa rin pinapaalala sa sarili ko na may ibang paraan. Hindi man mabilis, pero matatag. Ang integridad, kahit minsan tila walang gantimpala, nagbabalik din sa dulo—sa tiwala ng tao, sa maayos na pangalan, sa katahimikan ng konsensya.
Hindi ko alam kung kailan mawawala ang korupsiyon sa bansa, pero alam kong kaya nating mabuhay nang marangal kahit may ganitong kalagayan. Sa bawat araw na pinipili kong gawin ang tama, kahit walang nakatingin, doon ako naniniwalang may pag-asa pa tayong lahat.
***The views expressed herein are his own and do not necessarily reflect the opinion of his office as well as FINEX. For comments, email rey.lugtu@hungryworkhorse.com. Photo is from Pinterest.